مصاحبه آقای دکتر طباطبایی

 

مصاحبه آقای دکتر طباطبایی

 

س: آقای دکتر لطفاً در مورد سوابق تحصیلی و شغلی خود توضیح دهید؟

در سال 1354 از دبیرستان فرخی آبادان دیپلم گرفتم و در رشته برق دانشگاه صنعتی شریف ادامه تحصیل دادم و در سال 1361 مدرک کارشناسی و در سال 1368 از همان دانشگاه مدرک کارشناسی ارشد برق قدرت را اخذ نمودم. درسال 1364 دوره ای در سطح فوق لیسانس در پیتزبورگ امریکا که توسط بخش تکنولوژی سیستم پیشرفته وستینگهاوس و دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا برگزار شده بود را طی نمودم.

بعداً بدلیل علاقه به پزشکی هومیوپاتی به تحصیل در این رشته پرداختم و در سال 1380 موفق به طی دوره دکتری هومیوپاتی و کسب مدرک از انگلستان شدم. باتوجه به تغییر وضعیت مرکز تحقیقات نیرو (متن) در سال 1377 و پی گیری بحث مدیریت تکنولوژی در این مرکز، دوره دکتری مدیریت تکنولوژی را از سال 1378 شروع نمودم و در سال 1382 موفق به کسب مدرک دکتری مدیریت تکنولوژی از امریکا گردیدم. از آنجا که رشته اصلی اینجانب مهندسی برق می باشد، دوره دکتری مهندسی برق دانشگاه سنت پیترزبورگ را نیز از سال 1380 طی نمودم و در سال 1384 موفق به اخذ دکتری مهندسی برق قدرت در زمینه ادوات FACTS شدم.

در زمینه شغلی نیز از سال 1359 در وزارت نیرو در حوزه معاونت انرژی مشغول بکار شدم. بعد از یکسال به دفتر فنی برق انتقال یافتم و حدود یکسال بعد نیز وارد دفتر برنامه ریزی برق در وزارت نیرو شدم و مشغول بکار بودم تا اینکه در سال 1366 قرار شد اینجانب به عنوان مدیر عامل مرکز تحقیقات نیرو (متن) ادامه فعالیت دهم و تا امروز در این سمت در شرکت متن مشغول بکار می‌باشم.

 

س: از سال 1366 که شما به عنوان مدیرعامل ” متن ” مشغول شدید از دیدگاه کارآفرینی چه تحولاتی در این شرکت رخ داد؟

در بدو ورود اینجانب به متن، وضعیت مناسبی وجود نداشت. حتی در وزارت نیرو بحث انحلال متن نیز مطرح شده بود. تا آن زمان بخش عمده منابع مالی متن توسط طرح عمرانی تحقیقات در صنایع و سیستم برق کشور تامین می شد. هنگامی که من به عنوان مدیرعامل متن مشغول بکار شدم تصمیم گرفته شد که طرح مذکور حذف و ” متن ” بصورت کاملا” خودگردان اداره شود. بدین ترتیب سرو کار ما با مشتریان واقعی بود که توسعه بازار متن وابستگی کامل به رضایت ایشان از عملکرد ” متن ” داشت. لازم به توضیح است که ” متن ” یک شرکت خصوصی است که سهامداران آن آستان قدس رضوی، شرکت ساتکاب، شرکت سرمایه گذاری ساتکاب، شرکت مهندسی و بازرگانی ساتکاب و شرکت پیمانیر می باشند. قبلا” در سال 1362 از هیات دولت مجوز احداث ساختمانهای ” متن ” در تهران اخذ شده بود و براساس آن و با حمایت وزارت نیرو و شرکت توانیر در سال 1368 تامین زمین و احداث ساختمانها و آزمایشگاههای متن در شهرک قدس آغاز شد و اینجانب به عنوان مجری طرح احداث ساختمانها و آزمایشگاههای مرکز تحقیقات نیرو (متن) با مساعدت فوق العاده مسئولین وقت و همکاران ساعی خود موفق شدیم حدود هفتاد هزار متر مربع ساختمان اداری، آزمایشگاهی را پی گیری و اجرا نمائیم. چهره امروز مجموعه احداث شده در کشور و منطقه بی نظیر است. چون بطور جدی با مشتریان در تعامل بودیم دو موضوع پی گیری شد. اول اینکه کیفیت کارهای انجام شده در متن به تائید مراجع ذیصلاح برسد که پس از بررسی در آن زمان و هماهنگی با موسسه استاندارد بهترین روش، اخذ گواهینامه های ISO بود که مورد تائید و پی گیری مؤسسه استاندارد هم بود. و لذا متن بعنوان یکی از شرکتهای پیشگام داخلی موفق به اخذ گواهینامه ISO 9000 در سال 1375 و ISO 14000 در سال 1378 گردید. براساس اعلام شرکت SGS متن اولین مرکز تحقیقاتی در دنیا بود که گواهینامه ISO دریافت می کرد و موضوع دریافت گواهینامه متن در نشریه بین المللی ISO نیز درج گردید. از لحاظ علمی و پژوهشی نیز لازم بود وضعیت متن به تائید مراجع ذیصلاح برسد. بررسیها در آن زمان نشان داد که شورای گسترش آموزش عالی در وزارت علوم مسئولیت بررسی مراکز تحقیقاتی و اعطای درجه پژوهشی ایشان را بعهده دارد. روش کار در وزارت علوم حرکت گام به گام اعطای درجه ” پژوهشکده ” و بمحض ایجاد سه پژوهشکده در هر مؤسسه، اعطای درجه پژوهشگاهی به آن مؤسسه بود.جالب است که متن برای اولین بار در سال 1375 موفق گردید درجه ” پژوهشگاهی ” را به یکباره از شورای گسترش آموزش عالی کسب نماید. در آن زمان وزارت علوم استعداد پنج پژوهشکده را در متن تائید نموده بود. البته بعداً و با تصمیم وزارت نیرو ” پژوهشگاه نیرو” از “متن” جدا و بصورت مؤسسه دولتی مشغول فعالیت شد. مطلب دیگر ایجاد شورای تحقیقات برق در وزارت نیرو بود که بعد از بررسی وضعیت توسعه تحقیقات در کشورهای دیگر و بازدید از مراکز تحقیقات برق ژاپن تصمیم گرفته شد که شورای تحقیقات برق در وزارت نیرو بوجود آید و تمامی شرکتهای برق دارای واحدهای تحقیقات شوند تا با استفاده از خبرگان صنعتی و دانشگاهی معضلات و مشکلات منطقه خود را درزمینه برق مورد مطالعه و بررسی قرار دهند. تا آن موقع تحقیقات بسیار محدود بود. بعداً از الگوی وزارت نیرو در خیلی از وزارتخانه های دیگر استفاده شد و تحقیقات رشد چشمگیری یافت ” متن ” جهت انجام مناسب وظایف خود سه شرکت ” متن نیرو “، ” متن بین الملل ” و ” متن آرا” را ایجاد نمود. وظیفه متن نیرو تبدیل نمودن دست آوردهای بخش های متن به محصول نهائی بود. ” متن بین الملل ” ایجاد ارتباط با جهان خارج برای ” متن ” و سایر شرکتهای برق را بعهده داشت. و ” متن آرا ” خدمات پشتیبانی به متن را ارائه می نمود.

مرکز تحقیقات نیرو (متن) باتوجه به تصمیم وزارت نیرو در سال 1377 کاملا” تعطیل و در سال 1378 در زمینه مدیریت تکنولوژی و تحت عنوان مرکز تکنولوژی نیرو ( متن ) فعالیت خود را از سرگرفت.

در حال حاضر تقریباً تمامی رشته های مهندسی و فنی و نیز رشته های غیر فنی مانند زمینه های اقتصادی و زمینه های اجتماعی در این مرکز موجود و مشغول ارائه خدمات می باشند.

همچنین در حال حاضر متن عهده دار مسئولیت دبیرخانه شورای تحقیقات برق، دبیرخانه توسعه
انجمن های علمی و مراکز تحقیقاتی، دبیرخانه حمایت از فناوری و توسعه ساخت داخل صنعت برق و دبیرخانه شورای تخصصی مجمع تشخیص مصلحت نظام می باشد. ضمناً مسئولیت مدیریت مجله علمی پژوهشی برق بعهده اینجانب می باشد و نشریه پیام متن نیز بصورت فصلی دراین مرکز منتشر می گردد. سه کنفرانس بین المللی برق، کیفیت و بهره وری و مدیریت تکنولوژی نیز توسط متن بصورت سالانه برگزار می گردد.

 

س: آقای دکتر چه چشم اندازی برای متن تصور می‌کنید؟

متن در زمینه ” مدیریت تکنولوژی ” یکی از مراکز عمده موجود است. می دانید در این زمینه مراکز بزرگ کشور کمتر از انگشتان یک دست هستند. ویژگی ” متن ” در بین این مراکز نداشتن بودجه دولتی است. “متن ” به عنوان ” اندیشگاه نیرو ” نیز فعالیت می کند و امیدوارم با حضور و تداوم ارتباط خبرگان با این مرکز بتوانیم تولید فکر بیشتری نموده و برای مسائل عمده کشور بویژه در حوزه وزارت نیرو راه حل بیابیم. باتوجه به وجود استعدادهای زیاد و نیز گوناگونی فعالیتها موفقیت ” متن ” را بیش از پیش می بینم.

 

س: آیا پتانسیل صادر کردن دانش به خارج از کشور وجود دارد؟

بله. واقعاً توان زیادی در متن وجود دارد که می تواند به خارج عرضه شود. بخشی از این عرضه
می تواند به کشورهای نیازمند و بعضا” ضعیف تر از کشور ما باشد و بخش دیگر می تواند به مؤسسات و شرکتهای خارجی که به دنبال همکار در منطقه برای ارائه خدمات به سایر کشورها می باشند، اختصاص یابد. همانطور که عرض نمودم وجود این پتانسیل باعث تاسیس شرکت ” متن بین‌الملل ” گردید که در حال حاضر با برخی از موسسات خارجی مشغول همکاری می باشد. در زمینه توسعه کشورهای منطقه مانند افغانستان و عراق نیز بخوبی می توانیم ایفای نقش بکنیم. مطلبی که در اینجا لازم است مورد توجه قرار گیرد رشد تکنولوژی در داخل است که باعث کاهش یا توفق واردات می گردد که در این رابطه نیز بطور نسبی خدمات بزرگی از طرف متن به کشور ارائه شده است.

 

س: آقای دکتر طباطبائی نظر شما در مورد ویژگی های مهمی که یک کارآفرین باید داشته باشد چیست؟

بنظر من کارآفرین شخصی است که توانائی خلق ایده دارد، ایده های خوب می دهد و با جسارت و پایمردی به دنبال عملی نمودن ایده هایش می رود، شخص کارآفرین فضای فعالیت را خوب می شناسد و سعی می کند با کمک گرفتن مناسب از دیگران ایده هایش را عملی کند و در حقیقت تبدیل به فعالیت اقتصادی نماید. البته اینکار ریسک نیز دارد. از آنجا که معمولاً همه این ویژگی ها در وجود یک نفر جمع نمی شود لذا می توان گروههائی که هریک از افراد آن بخشی از ویژگی فرد کارآفرین را دارند تشکیل داد و در اینصورت شانس موفقیت گروه کارآفرین خیلی زیاد می شود. دولت نیز باید فضای لازم برای توسعه گروهای کارآفرین را ایجاد کند و از آنها به انواع روش ها حمایت کند. مثلا” سرمایه های ریسک پذیر در اختیار ایشان قرار دهد. در هر حال کارآفرین ها کلیدهای توسعه هر جامعه هستند.

 

س: در کشورهای پیشرفته صنعت و دانشگاه با هم در ارتباط هستند و بصورت منسجم رابطه دارند، اما در کشور ما چنین نیست. به نظر شما چه معضلات و مشکلات اساسی در این رابطه وجود دارد؟

دانشگاه و صنعت هر دو وارداتی هستند و متاسفانه بصورتی که در کشورهای پیشرفته نهادینه شده و در شبکه توسعه تکنولوژی نقش و رسالت جدی برای آنها تعریف شده است، در کشور ما مورد توجه قرار نگرفته اند. من بخشی از این نابسامانی را ناشی از رانت بزرگ نفت می‌دانم که باعث رخوت و سستی شده است و نتیجتاً هیچ یک از عوامل اصلی توسعه مانند صنعت و دانشگاه نقش خود را بدرستی ایفا نمی‌کنند.

اگر چه بر اثرتلاشهای بعمل آمده ارتباط صنعت و دانشگاه نسبت به سالهای قبل بیشتر شده است لیکن برای موثرتر شدن این رابطه باید تلاش نمود. فکر می کنم ابتدا صنعت را باید متوجه و متحول کرد. صنعت باید صنعتی پویا، علمی و رقابت پذیر درسطح دنیا باشد تا به دنبال مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی برود و بدرستی از توان ایشان استفاده کند. صنعتی که به عنوان واسطه جهت تولید برای داخل طراحی شود و محصولات آن عقب مانده، ضد توسعه پایدار و غیر رقابتی باشد، به چه دلیل از دانشگاه و مراکز علمی وتحقیقاتی استفاده کند؟ مثلاً حمایت بدون مطالعه از طرف صنعت بوده که عمر پیکان را برای مدتها استمرار بخشیده و باعث اتلاف منابع کشور ما شده است.

 

س: بنظر شما عمده مشکل کشور ما در تحقق توسعه مناسب چیست؟

البته مشکلات زیادی در سر راه توسعه کشور ما وجود دارد ولی عمده‌ترین‌های آن بنظر من عدم استفاده از مغزها، بکارگیری افراد ناوارد در مسئولیتهای مختلف و از دست دادن فرصت هاست. اگر
می‌شد با مکانیزمی از مغزها بیشتر و بهتر استفاده نمود که البته برای اینکار من نظریه‌ای دارم که تحت عنوان ” دکترین گپ ” قبلا” ارائه شده است، اگر می شد افراد ضعیف قبول مسئولیت نکنند و دیگران نیز به افراد ضعیف مسئولیت ندهند و اگر فرصت ها را بهتر می شناختیم و آسان از دست نمی دادیم، آن وقت وضع و حال بسیار بهتری در کشور ما بوجود می‌آمد.

 

س: ما باید به سازمانی با هویت مشترک صنعتی – دانشگاهی برسیم که این سازمان پاسخگو باشد و شبکه ای از پروژه ها تعریف بشود و تجمیع دانش و تجربه صورت بگیرد. نظر شما در این خصوص چیست و این سازمان چه ویژگی هایی باشد داشته باشد؟

بنظر من این سازمان ها در حال حاضر در کشور موجودند، مراکز تحقیقاتی وابسته به صنعت از همین نوع می باشند. ” متن ” همین ویژگی را دارد. در اینجا برای انجام یک کار ارجاع شده از صنعت، از دانشگاهها نیز کمک گرفته می شود و بدین ترتیب صنعت و دانشگاه در کنار هم نیازهای صنعتی را پاسخگو هستند. البته خوب است دراین مورد بررسی بیشتری بعمل آید ولی حدس می‌زنم نتیجه به ایجاد شرکتهای مشابه ” متن ” ختم شود که البته کار خوبی است. یکی از مشکلات ارتباط صنعت و دانشگاه هم زبان نبودن آنهاست. سازمانهائی که گفتید می‌تواند بعنوان واسط و مترجم نیز نقش بهبود ارتباط صنعت و دانشگاه را داشته باشند.

 

 

 

 

دسته‌بندی نشده
ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد. زمینه های مورد نیاز علامت گذاری شده اند *